Kategori: Makaleler

Merhabalar! Capacim ekibi olarak Savaş Kuran’da hangi surede geçiyor hakkındaki bilgileri sizin için düzenledik. Kaynakların sınırlı, ihtiyaçların ise sonsuz olduğu bir dünyada yaşıyoruz. Bir ülkenin savaşa ayırdığı kaynaklarla eğitim, sağlık ve üretim için kullanabileceği kaynaklar arasındaki tercih, ekonominin temel sorularından birini hatırlatıyor: Bir seçim yapıldığında nelerden vazgeçilir? Bu soruyu düşünürken sorusu da yalnızca dinî bir merak olmaktan çıkarak insanlığın güvenlik, adalet, kaynak paylaşımı ve toplumsal refah arayışıyla ilişkilendirilebilir. Kur’an-ı Kerim’de savaş konusu farklı surelerde ele alınır. Bakara, Âl-i İmrân, Enfâl, Tevbe, Ahzâb, Muhammed ve Fetih sureleri bu açıdan öne çıkan bölümlerdir. Ancak bu surelerdeki ayetler aynı olaydan söz etmez; savaşın…

Bugünkü yazımızda Capacim ekibi, Satir eski Türkçede ne demek hakkında ihtiyaç duyduğunuz ana bilgileri sunuyor. Bir kelimenin geçmişine baktığımızda yalnızca harflerin ve seslerin izini sürmeyiz; aynı zamanda toplumların üretim biçimlerini, alışveriş alışkanlıklarını ve dünyayı algılama yöntemlerini de anlamaya çalışırız. Çünkü dil, tıpkı ekonomi gibi, zaman içerisinde değişir ve toplumun ihtiyaçlarına göre yeni anlamlar kazanır. Peki, Bu kelimenin tarihsel anlamını araştırırken ekonomik düşüncenin bize sunduğu kavramlardan yararlanabilir miyiz? Satir kelimesi, eski Türkçe bağlamında değerlendirilirken öncelikle tarihî sözlüklerdeki kullanımı ile günümüzdeki anlamları birbirinden ayrılmalıdır. Özellikle satır, satır yazımı ve satır kelimesiyle benzer görünen sözcükler arasında etimolojik bağlantı kurarken dikkatli olmak gerekir. Bir…

SAR nedir deprem hakkında güvenilir bir başlangıç yapmak isteyenler için Capacim olarak bu içeriği hazırladık. Bir depremden sonra enkazın başında bekleyen insanların aklından hangi düşünceler geçer? Bir ses duyulduğunda umutla irkilen bir aile, yardım etmek için bölgeye koşan bir gönüllü ve doğru bilgiye ulaşmaya çalışan bir kurtarma ekibi aynı soruyla karşılaşır: Ne yapmalıyız ve bildiklerimizden ne kadar emin olabiliriz? Bu sorular, yalnızca teknik değil, aynı zamanda felsefi bir anlam taşır. SAR nedir deprem? sorusunun yanıtı, afet yönetimi ve arama kurtarma çalışmalarında kullanılan SAR kısaltmasının anlamıyla başlar. SAR, İngilizce Search and Rescue ifadesinin kısaltmasıdır ve Türkçede arama kurtarma anlamına gelir. Deprem…

S3 ne sesi konusunda bilgi almak isteyenler için Capacim tarafından hazırlanmış kapsamlı bir başlangıç. Kaynakların sınırlı, ihtiyaçların ise sonsuz olduğu bir dünyada yaşarken verdiğimiz kararların sonuçlarını sık sık düşünürüz. Sağlık da bu kararların merkezinde yer alır. Bir muayenenin maliyeti, erken teşhisin ekonomik değeri ve sağlık hizmetlerine erişim arasındaki ilişki, bireysel yaşamdan kamu bütçesine kadar uzanan geniş bir alanı etkiler. Peki, tıpta S3 kalp sesi nedir ve bu sesin ekonomik açıdan nasıl bir anlamı vardır? S3 kalp sesi, kalbin özellikle sol ventrikülünün doluşuyla ilişkili olarak duyulabilen, kalp döngüsünün erken diyastol döneminde ortaya çıkan ek bir kalp sesidir. Bazı çocuklarda, genç yetişkinlerde…

Aradığınız Rose Gold rengi nasıl elde edilir bilgileri burada olabilir; Capacim olarak tüm detayları derledik. Kaynakların sınırlı, insan ihtiyaçlarının ise neredeyse sınırsız olduğu bir dünyada renkler bile ekonomik anlamlar taşıyabilir. Bir takının, telefonun veya dekoratif eşyanın tercih edilmesinde yalnızca işlevi değil, rengi de belirleyici olabilir. Rose gold, yani pembe altın tonu, bunun dikkat çekici örneklerinden biridir. Peki, Rose Gold rengi nasıl elde edilir? Bu rengin arkasında hangi üretim süreçleri, maliyetler ve tüketici davranışları bulunur? Rose gold rengi, kullanım alanına göre farklı yöntemlerle elde edilir. Gerçek altın alaşımlarında altına bakır eklenirken boya, kozmetik, dijital tasarım ve dekorasyon uygulamalarında farklı pigmentler veya…

Merhaba! Capacim sayfasının bugünkü konusu RDX’nin maddesi nedir; gelin birlikte inceleyelim. Bir maddenin ne olduğunu bilmek, onun hakkında bilmemiz gereken her şeyi öğrendiğimiz anlamına gelir mi? Bir kimyasalın adını, özelliklerini ve kullanım alanlarını tanımak mümkündür; ancak bu bilgi, onun insanlık açısından ne ifade ettiğini açıklamaya yeter mi? RDX gibi güçlü bir patlayıcı madde söz konusu olduğunda, kimyanın sınırlarını aşarak etik, bilgi kuramı ve ontoloji üzerine düşünmek gerekir. RDX’nin maddi yapısı bilimsel bir konudur. Fakat bu maddenin üretilmesi, kullanılması ve toplum üzerindeki etkileri, insanın bilgiyle kurduğu ilişkinin ahlaki boyutunu da gündeme getirir. RDX, yüksek enerjili patlayıcılar sınıfında bulunan, bilimsel adı siklotrimetilentrinitramin…

Bir kimyasal maddeye baktığımızda gerçekten gördüğümüz şeyi mi anlarız, yoksa zihnimizin onu sınıflandırmak için geliştirdiği kavramlarla mı yetiniriz? Laboratuvarda kullanılan bir bileşiğin primer veya sekonder olarak adlandırılması, ilk bakışta yalnızca teknik bir ayrım gibi görünebilir. Ancak bu ayrım, bilginin nasıl üretildiği, nesnelerin nasıl tanımlandığı ve bilimsel sınıflandırmaların ne kadar nesnel olduğu gibi felsefi soruları da beraberinde getirir. Primer ve sekonder nedir kimya? sorusunun yanıtı, kimyasal bağların ve atomların yapısında saklıdır. Primer, genel olarak birincil; sekonder ise ikincil anlamına gelir. Kimyada bu terimler, incelenen maddeye ve bağlama göre farklı anlamlar kazanır. Dolayısıyla kavramları anlamak, yalnızca kimyasal bilgiyi değil, bilginin sınırlarını da…

Capacim okurları için hazırlanan bu yazı, Prednol 16 mg iştah açar mı konusunda rehber niteliği taşıyor. Bazen gün içinde normalden daha fazla acıktığınızı fark edersiniz. Yemekten kısa süre sonra yeniden bir şeyler yemek istersiniz ve daha önce ilginizi çekmeyen yiyecekler bile cazip gelmeye başlar. Böyle bir değişiklik yaşadığınızda aklınıza şu soru gelebilir: Kullandığım ilaç iştahımı artırıyor olabilir mi? Özellikle kortizon içeren ilaçlar söz konusu olduğunda bu soru oldukça önemlidir. Prednol 16 mg iştah açar mı? Evet, Prednol 16 mg bazı kişilerde iştah artışına neden olabilir. Ancak bu etki herkeste görülmez. İlacın kullanım süresi, dozu, kişinin sağlık durumu ve vücudunun kortikosteroidlere…

İnsan bazen kendi bedenini düşünürken en sıradan görünen bölgelerin bile ne kadar karmaşık bir yapıya sahip olduğunu fark eder. Poponun içinde ne var sorusu da ilk bakışta basit bir merak gibi görünse de beden algısı, sağlık kaygısı ve toplumsal alışkanlıklar açısından düşündürücü bir konudur. Bana göre insanın bedenini tanıması, yalnızca fiziksel yapısını öğrenmesi değil, aynı zamanda bu yapı hakkında geliştirdiği düşünceleri de anlamasıdır. Popo olarak adlandırılan bölge; kalça kaslarını, yağ dokusunu, kemikleri ve sindirim sisteminin son kısmı olan rektum ile anüs çevresindeki yapıları kapsayan geniş bir anatomik alanla ilişkilidir. Bu yapıları doğru anlamak, gereksiz endişelerin azalmasına ve bedenle daha sağlıklı…

Bir mumun alevine bakarken hiç düşündünüz mü, o küçük ışığın arkasında nasıl bir üretim süreci ve hangi doğal kaynakların kullanıldığını? Günlük hayatta sıradan görünen parafin, aslında insanın doğayı dönüştürme becerisi, tüketim alışkanlıkları ve etik sorumlulukları hakkında önemli sorular ortaya çıkarır. Parafin neden yapılıyor? sorusu yalnızca kimyasal bir maddenin üretimini değil, insanın ihtiyaçlarını nasıl tanımladığını ve teknolojiyi hangi amaçlarla kullandığını da anlamamıza yardımcı olur. Felsefe, görünüşte basit olan bu soruyu etik, bilgi kuramı ve ontoloji perspektiflerinden değerlendirmemizi sağlar. Çünkü bir maddeyi tanımak, onun nasıl üretildiğini öğrenmekle sınırlı değildir; neden üretildiğini ve varlığının hangi sonuçları doğurduğunu da sorgulamayı gerektirir. Parafin, çoğunlukla petrolün…